Γράφει η Λίλα Παπαπάσχου

Η Ιώβη Φραγκάτου είναι η «προσωπογραφία» του ανοιξιάτικου τεύχους μας!

Μία νέα ηθοποιός που ξεχωρίζει. Όμορφη, γοητευτική και εξαιρετικά ταλαντούχα, δίνει αξία σε κάθε ρόλο που ερμηνεύει, στο θέατρο, την τηλεόραση και τον κινηματογράφο.

Είχα τη χαρά να συνομιλήσω μαζί της με αφορμή την παράσταση «Ήμερη, η Ανατομία μίας Πτώσης», που παρουσιάζεται έως τα τέλη Μαρτίου (τουλάχιστον) στο «Θησείον, ένα Θέατρο για τις Τέχνες», σε διασκευή και σκηνοθεσία Γιάννη Νταλιάνη.

Μέσα από αυτήν την φρέσκια και ιδιαίτερη ματιά, όχι μόνο πάνω στη συγκεκριμένη νουβέλα του Φ. Ντοστογιέφσκι, αλλά και σε άλλα έργα του, φωτίζεται διαχρονικά ο αγώνας κάθε γυναίκας να αποτινάξει από πάνω της στερεότυπα αιώνων και να «πετάξει» προς την ελευθερία.

Η ίδια με την παρουσία της επί σκηνής, δίνει φωνή και δύναμη σε όλες τις γυναίκες, σε όλους τους ανθρώπους που λαχταρούν να ζήσουν μακριά από τον ασφυκτικό κλοιό της κοινωνίας, που δικάζει και καταδικάζει το διαφορετικό.

Την ευχαριστούμε ειλικρινά για τις τόσο μεστές και ειλικρινείς απαντήσεις της και ευχόμαστε να την απολαμβάνουμε πάντα σε ρόλους που τη γεμίζουν και την εξελίσσουν ως άνθρωπο και ως καλλιτέχνη.

• Ιώβη, χαιρόμαστε πολύ που είσαι η «προσωπογραφία» του πρώτου μας – και ανοιξιάτικου! – τεύχους για το 2026. Η παρουσία σου άλλωστε στη σκηνή και στην οθόνη έχει μια αύρα από την πιο όμορφη εποχή του χρόνου. Είναι μια καλή περίοδος αυτή για σένα;

Ι.Φ. Σας ευχαριστώ πολύ για τα λόγια σας. Νιώθω ότι βρίσκομαι σε μια περίοδο εσωτερικής ωρίμανσης. Όχι απαραίτητα εύκολη — αλλά αληθινή. Δεν με ενδιαφέρει τόσο η εικόνα της άνθισης, όσο η ρίζα. Αν ανθίζει κάτι, είναι γιατί έχει προηγηθεί σιωπή, δουλειά και δοκιμασία. Αυτή η εποχή με βρίσκει πιο συνειδητή. Και αυτό το θεωρώ ευλογία.

• Έχεις διανύσει έναν πλούσιο θεατρικό χειμώνα, πρωταγωνιστώντας σε παραστάσεις που συνεχίζουν την επιτυχημένη πορεία τους έως και το Πάσχα τουλάχιστον. Μίλησε μας λίγο για αυτές.

Ι.Φ. Ήταν ένας χειμώνας απαιτητικός, με ρόλους που ζητούν ψυχική αντοχή και συγκέντρωση. Το θέατρο δεν είναι μόνο διασκέδαση. Είναι δημόσια πράξη. Είναι χώρος όπου δοκιμάζονται ιδέες, ευθύνες και φόβοι. Νιώθω ευγνωμοσύνη που συμμετέχω σε παραστάσεις που δεν μένουν στην επιφάνεια, αλλά επιχειρούν να συνομιλήσουν ουσιαστικά με το σήμερα. Με ενδιαφέρει ο θεατής να φεύγει λίγο διαφορετικός απ’ ό,τι ήρθε.

• Σε έχουμε ξεχωρίσει μέσα και από διάφορες επιτυχημένες τηλεοπτικές σειρές, όπως «Το Ναυάγιο» που βασίστηκε μάλιστα σε πραγματικά γεγονότα. Πώς ήταν η εμπειρία της συμμετοχής σε μία τόσο μεγάλη παραγωγή; Σου αρέσει η τηλεόραση ως μέσο;

Ι. Φ. Η συμμετοχή σε μια τόσο μεγάλη παραγωγή είναι μια εμπειρία συλλογικότητας σε άλλη κλίμακα. Αντιλαμβάνεσαι τη δύναμη που έχει μια ιστορία όταν φτάνει σε χιλιάδες σπίτια. Η τηλεόραση έχει δύναμη — και αυτή η δύναμη φέρει ευθύνη. Μου αρέσει ως μέσο όταν δεν υποτιμά τον θεατή και όταν αντιμετωπίζει την αφήγηση με σεβασμό και αλήθεια. Δεν διαχωρίζω τα μέσα· με ενδιαφέρει το βλέμμα και η ποιότητα της δουλειάς.

• Είδαμε πρόσφατα την παράσταση «Ήμερη, η Ανατομία μίας Πτώσης», που παρουσιάζεται στο «Θησείον, ένα Θέατρο για τις Τέχνες», σε διασκευή και σκηνοθεσία του Γιάννη Νταλιάνη. Μίλησε μας για αυτόν τον ρόλο και τη σημασία του σε μία εποχή που τα φαινόμενα βίας κατά των γυναικών τείνουν να γίνουν δυστυχώς… καθημερινότητα.

Ι.Φ. Η «Ήμερη» είναι μια γυναίκα που μεγάλωσε μαθαίνοντας να προσαρμόζεται. Να μην ενοχλεί. Να αντέχει. Και κάποια στιγμή, αυτή η προσαρμογή γίνεται πτώση. Αυτό που με συγκινεί βαθιά είναι ότι το έργο δεν στέκεται στο μεμονωμένο περιστατικό, αλλά φωτίζει τις δομές που το γεννούν. Τον τρόπο που η σιωπή καλλιεργείται και θεωρείται αρετή.

Σε μια εποχή όπου η βία κατά των γυναικών μοιάζει να κανονικοποιείται, αισθάνομαι ότι η σκηνή γίνεται τόπος ευθύνης. Δεν χρειάζεται κραυγή· χρειάζεται αλήθεια. Και η αλήθεια, όταν ειπωθεί καθαρά, έχει δύναμη.

• Ως μία νέα και εμφανίσιμη ηθοποιός έχεις δεχθεί απρεπείς συμπεριφορές από ανθρώπους του χώρου; Υπάρχει τρόπος να χειριστείς μία τέτοια κατάσταση χωρίς το ανάλογο ψυχικό – ή άλλο – κόστος;

Ι.Φ. Κάθε γυναίκα που εκτίθεται δημόσια έχει έρθει αντιμέτωπη με όρια που δοκιμάζονται. Δεν θεωρώ τον εαυτό μου εξαίρεση. Το δύσκολο δεν είναι μόνο η πράξη, αλλά το πλαίσιο που τη δικαιολογεί ή τη συγκαλύπτει.

Δεν πιστεύω ότι υπάρχει τρόπος να μηδενίσεις το ψυχικό κόστος. Υπάρχει όμως τρόπος να σταθείς με καθαρότητα και αξιοπρέπεια. Να μην εσωτερικεύσεις κάτι που δεν σου ανήκει. Και να μη σιωπήσεις όταν πρέπει να μιλήσεις.

• Έκανες τεράστια εντύπωση σε κοινό και κριτικούς ως Κασσάνδρα στην παράσταση Αγαμέμνων, έναν ίσως από τους πιο δύσκολους ρόλους του αρχαίου δράματος. Το αγαπάς ως είδος;

Ι.Φ. Η Κασσάνδρα είναι μια γυναίκα που λέει την αλήθεια και δεν την πιστεύουν. Αυτή η μορφή είναι διαχρονική. Το αρχαίο δράμα δεν είναι μουσειακό είδος· είναι καθρέφτης ευθύνης. Σε φέρνει αντιμέτωπο με τη μοίρα, αλλά και με τις επιλογές σου.

Το αγαπώ γιατί απαιτεί απόλυτη αφοσίωση και γιατί σε αναγκάζει να εκτεθείς ουσιαστικά. Δεν υπάρχει χώρος για επιφανειακή ερμηνεία.

• Είσαι υπέρ του «πειράγματος» των κλασικών έργων και της αρχαίας τραγωδίας ή προτιμάς μία πιο πιστή στο πνεύμα του συγγραφέα και της εποχής μεταφορά τους;

Ι.Φ. Δεν πιστεύω ούτε στην επιφανειακή πρόκληση ούτε στην άκαμπτη ιερότητα. Πιστεύω στην ειλικρινή ανάγνωση. Αν μια μεταφορά συνομιλεί ουσιαστικά με το σήμερα, είναι αναγκαία. Το ζητούμενο είναι η αλήθεια.

• Υπάρχει κάτι που θα ήθελες πολύ να σου συμβεί το 2026, σε προσωπικό ή επαγγελματικό επίπεδο;

Ι.Φ. Θα ήθελα να συναντήσω έργα που με εξελίσσουν και ανθρώπους που δεν φοβούνται το βάθος — κάποιους από αυτούς έχω ήδη την τύχη να τους έχω γνωρίσει και είμαι ευγνώμων γι’ αυτό. Σε προσωπικό επίπεδο, εύχομαι περισσότερη ησυχία μέσα μου. Με συγκινεί η ουσία και η αλήθεια.

• Μίλησε μας λίγο για τα μελλοντικά σου σχέδια. Τι έχουμε να περιμένουμε από σένα τη νέα χρονιά;

Ι.Φ. Σχεδιάζω με τόλμη αλλά όχι με βιασύνη. Με ενδιαφέρει να διευρύνω τα όριά μου — και εκτός Ελλάδας. Θέλω συνεργασίες που δεν είναι απλώς επαγγελματικές, αλλά καλλιτεχνικά ουσιαστικές. Το 2026 θα είναι χρονιά ανοιγμάτων.

• Θα κάνεις κάτι ιδιαίτερο το Πάσχα;

Το Πάσχα για μένα είναι παύση. Μου θυμίζει ότι δεν ξέρουμε ποτέ τι φέρνει η επόμενη μέρα — οπότε μαθαίνω να μένω στο παρόν.

• Διαβάζεις γενικά περιοδικά και εφημερίδες; Πως σου φαίνεται το Θέα Αθήναι μας;

Ι.Φ. Διαβάζω όταν νιώθω ότι υπάρχει ουσία. Χρειαζόμαστε μέσα που δεν αναπαράγουν απλώς, αλλά στοχάζονται. Όσο υπάρχουν χώροι που δίνουν βήμα σε ουσιαστικό διάλογο, υπάρχει ελπίδα.

• Σε ευχαριστούμε πολύ για αυτή την όμορφη συνάντηση. Καλή επιτυχία σε ό,τι κι αν κάνεις!

Ι.Φ. Σας ευχαριστώ πολύ για τη φιλοξενία.